Home - Tentoonstellingen

Hollandse Meesters Her-Zien

30 SEPTEMBER 2019 - 2 FEBRUARI 2020

Vanaf maandag 30 september is de tentoonstelling HOLLANDSE MEESTERS HER-ZIEN te zien in de Amsterdam Museum-vleugel van de Hermitage. De tentoonstelling van curator Jörgen Tjon a Fong van Urban Myth is een tijdelijke aanvulling op de permanente tentoonstelling ‘Groepsportretten van de 17e eeuw’ (voorheen ‘Hollanders van de Gouden Eeuw’) van het Amsterdam Museum in de Hermitage. HOLLANDSE MEESTERS HER-ZIEN toont te midden van de enorme groepsportretten in de grote zaal dertien portretten van bekende Nederlanders van kleur die poseren als een historisch persoon van kleur waarvan op basis van onderzoek bekend is dat ze in de 17e en 18e eeuw in Nederland leefden. De tentoonstelling is te zien tot en met 2 februari 2020.

Typhoon als Elieser- fotograaf Humberto Tan
Ruud-Gullit als Jacob Rühle - Humberto Tan

Wie kijkt naar de personen afgebeeld op de schilderijen in ‘Groepsportretten van de 17e eeuw’ zou zich kunnen vergissen en de conclusie trekken dat er in die periode alleen maar witte mensen in Nederland woonden. Op de groepsportretten zijn immers alleen witte personen afgebeeld. Maar hoewel ze niet op de portretten staan, er waren toen wel degelijk mensen van kleur in de stad. Witte mensen en mensen van kleur leven al eeuwen samen in Nederland. Met name Amsterdam was ook al in de 17e en 18e eeuw de thuisbasis van mensen afkomstig uit alle windstreken. Curator van HOLLANDSE MEESTERS HER-ZIEN en theatermaker Jörgen Tjon A Fong van Urban Myth: ‘’Ik was enorm verbaasd toen ik ontdekte dat er een levendige gemeenschap van mensen met roots in niet West-Europese landen in het 17e-eeuwse Amsterdam leefde. En in alle lagen van de bevolking. Veel mensen weten dit niet. De verhalen van deze mensen worden nog nergens verteld. Om een vollediger beeld van de geschiedenis te schetsen is het belangrijk dat dit wel gebeurt. In de fototentoonstelling HOLLANDSE MEESTERS HER-ZIEN geven we een gezicht aan de onbekende historische figuren van kleur en maken dit deel van de geschiedenis zichtbaar voor alle Amsterdammers en Nederlanders.’’

Fotoportretten van bekende Nederlanders

In HOLLANDSE MEESTERS HER-ZIEN kruipen prominente Nederlanders van kleur, waaronder voetballer Ruud Gullit, rapper Typhoon, cabaretier/presentator Jörgen Raymann en zangeres Berget Lewis in de huid van de historische Nederlanders van kleur. Humberto Tan, Ahmet Polat, Stacii Samidin en Milette Raats fotografeerden de bekende modellen geheel in stijl van Rembrandt en zijn tijdgenoten en op bijzondere locaties zoals Het Rijksmuseum, Internationaal Theater Amsterdam, Museum van Loon, de Hortus Botanicus en het Amsterdam Museum zelf.

De modellen zijn gekoppeld aan figuren waar zij enige parallellen mee vertonen. Zo fotografeerde Humberto Tan voetballer Ruud Gullit als Jacob Rühle (1751-1828). Jacob Rühle was de zoon van de WIC-medewerker en slavenhandelaar Anthony Rühle en de Afrikaanse vrouw Jaba Botri. Vanaf 1798 woont de schatrijke Jacob in Amsterdam waar hij zeer succesvol het familiebedrijf leidde. Net als Rühle is Ruud Gullit het kind van een witte en een zwarte ouder. HOLLANDSE MEESTERS HER-ZIEN geeft Rühle een gezicht en vertelt zijn verhaal net als dat van twaalf andere Nederlanders van kleur uit de 17e en 18e eeuw.

Groepsportretten van de 17e eeuw

Samen met het Rijksmuseum toont het Amsterdam Museum sinds november 2014 in de permanente tentoonstelling ‘Groepsportretten van de 17e eeuw’ in de Hermitage de grootste verzameling groepsportretten ter wereld. De groepsportretten van Amsterdamse schutters en regenten hangen in een indrukwekkende grote zaal die het middelpunt vormt van een presentatie die gaat over het leven in Hollandse steden in de 17e eeuw. Op deze plek gaan de dertien fotoportretten van 17e-eeuwse Nederlanders van kleur, uit de tentoonstelling HOLLANDSE MEESTERS HER-ZIEN, de dialoog aan met de groepsportretten waarop alleen witte mannen en vrouwen afgebeeld staan. Aan het huidige verhaal die het Amsterdam Museum vertelt over 17e eeuw wordt door HOLLANDSE MEESTERS HER-ZIEN tijdelijk een nieuw perspectief toegevoegd.

Een inclusief museum

HOLLANDSE MEESTERS HER-ZIEN is de eerste in een reeks aanvullende tentoonstellingen in de vaste tentoonstelling ‘Groepsportretten van de 17e eeuw’. Het Amsterdam Museum nodigt hedendaagse makers uit om vanuit steeds wisselende perspectieven tentoonstellingen of interventies te realiseren. Zij bieden aanvullende of tegendraadse contexten op de tentoonstellingen van het Amsterdam Museum en gaan een dialoog aan met de historische collectie van de stad Amsterdam.

Als onderdeel van zijn doorlopende streven om meer inclusief te zijn en perspectieven die niet goed worden vertegenwoordigd ruimte te geven, gebruikt het Amsterdam Museum de term ‘Gouden Eeuw’ niet meer om de periode van de 17e eeuw aan te duiden en wijzigt de titel van de tentoonstelling ‘Hollanders van de Gouden Eeuw’ naar ‘Groepsportretten van de 17e eeuw’. Op zondag 29 september, tijdens de officiële opening van HOLLANDSE MEESTERS HER-ZIEN, organiseert het Amsterdam Museum een symposium waarbij vakgenoten en publiek in discussie gaan over de implicaties van de term ´Gouden Eeuw´, welke verhalen er over de 17e eeuw zouden moeten worden verteld door wie en hoe we dit op een zo inclusief mogelijke manier kunt doen.